• PL
  • EN

Ludzie i zwierzęta w obliczu COVID-19

Zapytany o możliwe przeniesienie choroby Covid-19 przez zakażone zwierzęta domowe lub żywność, ANSES pilnie zgromadził grupę wyspecjalizowanych ekspertów, aby odpowiedzieć na to pytanie. Na podstawie ich raportu stwierdza, że w świetle dostępnej wiedzy naukowej nie ma dowodów na to, że zwierzęta domowe i zwierzęta hodowlane odgrywają rolę w rozprzestrzenianiu się wirusa SARS-CoV-2 . W związku z tym ewentualne przeniesienie pokarmu z konieczności oznacza zanieczyszczenie tego pokarmu przez pacjenta lub osobę zakażoną wirusem podczas obchodzenia się z nim lub przygotowywania posiłku. W tym kontekście może to dotyczyć każdego rodzaju żywności (produkty zwierzęce, produkty roślinne). Ponadto, jeśli nic nie wskazuje na to, że spożywanie skażonej żywności może prowadzić do zakażenia przewodu pokarmowego, nie można całkowicie wykluczyć możliwości zakażenia układu oddechowego podczas czynności jedzenia. Agencja przypomina, że gotowanie i dobre praktyki higieniczne podczas obchodzenia się z produktami spożywczymi i ich przygotowywania skutecznie zapobiegają zanieczyszczeniu żywności wirusem SARS-CoV-2.

Od czasu pojawienia się choroby w grudniu 2019 r. w Chinach wiedza zdobyta nt. koronawirusa  SARS-CoV-2, odpowiedzialnego za chorobę Covid-19, pokazuje, że główną drogą przenoszenia wirusa z człowieka na człowieka jest kontakt między ludźmi lub poprzez wdychanie zakaźnych kropelek emitowanych przez pacjentów podczas kichania lub kaszlu.

Ponieważ jednak struktura genetyczna wirusa wskazuje na prawdopodobne pierwotne źródło pochodzenia zwierzęcego, ANSES został poproszony o wydanie opinii i w ten sposób zmobilizowano grupę ekspertów, którzy wypowiedzieli się na temat potencjalnej roli zwierząt domowych i żywności w przenoszeniu wirusa.

Potencjalna rola zwierząt domowych w przenoszeniu wirusa.
W odniesieniu do możliwego przeniesienia wirusa przez zwierzęta gospodarskie i zwierzęta domowe, wnioski grupy ekspertów wskazują, że:

Ze względu na swoją strukturę genetyczną wirus SARS-CoV-2 wydaje się pochodzić od zwierząt. Prawdopodobnie pochodzi od gatunku nietoperza, z lub bez interwencji gospodarza pośredniego. Jednak w obecnym stanie i biorąc pod uwagę dostępne informacje, przeniesienie SARS-CoV-2 z ludzi na inny gatunek zwierząt wydaje się obecnie mało prawdopodobne.

Wirus SARS-CoV-2 wiąże się ze specyficznym receptorem komórkowym, który stanowi bramę wejścia do komórek gospodarza. Nawet jeśli receptor ten został zidentyfikowany u gatunków zwierząt domowych i wydaje się, że jest zdolny do interakcji z ludzkim wirusem to badania na ten temat muszą zostać pogłębione. Eksperci wskazują, że obecność receptora nie jest warunkiem wystarczającym, aby pozwolić na zakażenie tych zwierząt. W rzeczywistości wirus wykorzystuje nie tylko receptor, ale także inne elementy komórki, które umożliwiają mu replikację.

Jeśli genom wirusa został wykryty w jamie nosowej i ustnej psa w kontakcie z zakażonym pacjentem w Hongkongu, wykrycie genomu nie jest wystarczającym dowodem, aby stwierdzić, że zwierzę jest zakażone. Nie można wykluczyć zanieczyszczenia pasywnego, w szczególności ze względu na możliwe przeżycie wirusa na wilgotnej błonie śluzowej zwierzęcia bez konieczności jego replikacji. W świetle tych faktów eksperci podkreślają potrzebę dalszego zbadania tego przypadku poprzez przeprowadzenie dodatkowych analiz i kontynuowania przekazywania wyników w trakcie ich przeprowadzania.

Potencjalna transmisja wirusa przez żywność.
Ponieważ zakażenie zwierzęcia jest mało prawdopodobne, eksperci wykluczyli możliwość bezpośredniego przeniesienia wirusa przez żywność pochodzenia zwierzęcego. Sprawdzono jedynie hipotezę zanieczyszczenia żywności przez chorego człowieka lub bezobjawowego nosiciela wirusa SARS-CoV-2. Zanieczyszczenie może wystąpić przez krople wydychanego / wykasływanego powietrza od zakażonego pacjenta. Pojawia się dodatkowe pytanie dotyczące drogi pokarmowej, ponieważ w kale niektórych pacjentów wykryto cząsteczki wirusa.

Grupa ekspertów stwierdza, że na obecnym etapie wiedzy o chorobie wykluczone jest przenoszenie wirusa SARS-CoV-2 drogą pokarmową. Rzeczywiście, jeśli obecność wirusa zostanie stwierdzona w kale pacjentów to tłumaczy się to krążeniem wirusa we krwi po zakażeniu układu oddechowego, a nie drogą pokarmową. Jednak nie można całkowicie wykluczyć możliwości zakażenia poprzez skażoną wirusem żywność (tłum. np. przygotowaną przez osobę zakażoną).
Przez analogię z innymi znanymi koronawirusami wirus SARS-CoV-2 jest wrażliwy na temperatury gotowania. Obróbka cieplna w 63 ° C przez 4 min (tłum. temperatura stosowana w zbiorowym żywieniu) umożliwia obniżenie o 10 000 razy ilość wirusa w produkcie spożywczym.

Zarażona osoba może skazić jedzenie, przygotowując je lub dotykając brudnymi rękami, a także kaszląc i kichając.

Właściwie stosowane, dobre praktyki higieniczne są skutecznym sposobem zapobiegania skażeniu żywności wirusem SARS-CoV-2.

ANSES i eksperci z grupy ekspertów ds. sytuacji kryzysowych pozostają w gotowości by oceniać wyniki nadchodzących badań i informacji, które mogą zmienić tę ocenę.  

Żródło: ANSES